سیستم عصبی سمپاتیک و پاراسمپاتیک

سیستم عصبی سمپاتیک و پاراسمپاتیک چیست؟

چرا سیستم عصبی خودکار در بدن قرار داده شده است؟

سیستم عصبی سمپاتیک و پاراسمپاتیک چگونه کار می کنند و چه وظایفی دارند؟

در این نوشته قصد دارم شما را با سیستم عصبی خودکار بدن و رابطه آن با استرس آشنا کنم.

برای شروع یکبار دیگر سه سوال فوق را مرور کنید.

سیستم عصبی خودکار چیست؟

سیستم عصبی خودکار بخشی از سیستم عصبی است که اعمال غیر ارادی بدن را تنظیم می کند. این سیستم همان چیزی است که باعث می شود ما زنده بمانیم و نفس بکشیم.

اگر سیستم عصبی خودکار کار نکند، ما دیگر زنده نخواهیم بود.

سیستم عصبی خودکار بدن به دو بخش سمپاتیک و پاراسمپاتیک تقسیم می شود.

نکته مهم: در حالت معمول این دو سیستم در حال تعادل هستند و باعث می شوند که ما در آرامش کامل باشیم.

سیستم عصبی چیست

سیستم عصبی سمپاتیک

سیستم عصبی سمپاتیک ضربان قلب را افزایش می دهد. اندازه رگ های خونی را تنظیم می کند. و بدن را برای انجام فعالیت های روزانه آماده می کند.

این سیستم هشدار دهنده اتوماتیک مثل یک زنگ خطر عمل می کند.

در واقع در شرایط استرس زا همه انرژی ما را روی پاسخگویی به چیزی که در حال اتفاق افتادن است، متمرکز می کند.

جنگ و گریز

سیستم جنگ و گریز اصطلاح جالبی برای سیستم سمپاتیک است. سیستم سمپاتیک بدن ما مانند سیستم اجدادمان عمل می کند.

تصور کنید که یک روز صبح از خواب بیدار شدید و برای تهیه غذا وارد جنگل می شوید، ناگهان یه ببر روبری شما سبز می شود.

چه اقدامی می کنید؟ می جنگید یا فرار می کنید؟

دو راه بیشتر ندارید، باید آماده فرار یا نبرد شوید

در زندگی امروزه که از ببر و حیوانات درنده هیچ خبری نیست باز هم سیستم سمپاتیک همانگونه عمل می کند!

شبکه های مجازی، اینترنت، گوشی موبایل، حرص مال دنیا خوردن، کار بیش از حد، چشم و هم چشمی ها و شاد نبودن دقیقاً جایگزین ببر وحشی شده و سیستم عصبی سمپاتیک ما را تحریک می کند.

سیستم عصبی پاراسمپاتیک

سیستم عصبی پاراسمپاتیک نیز وظایفی دارد که باعث می شود بدن دوباره به حالت اولیه برگردد و تعادل خود را حفظ کند.

این سیستم ضربان قلب را کاهش می دهد. و با گشاد کردن رگ های خونی، اکسیژن و مواد غذایی را به اعضای مهم بدن می رساند.

نیروهای پشتیبانی (پاراسمپاتیک) نقش پاکسازی و تغذیه بدن را به عهده دارند و بدن را نیرومند می کنند.

رابطه سیستم عصبی با استرس

زمانی که تحت شرایط استرس زا هستیم و به استرس واکنش نشان می دهیم، تعادلی که بین سیستم سمپاتیک و پاراسمپاتیک وجود دارد به هم می خورد.

در واقع سیستم سمپاتیک پیشی می گیرد و آماده دفاع از بدن می شود.

سمپاتیک: بدن در خطر قرار داره! حالا وقتشه که وارد عمل بشیم! از هیپوتالاموس به هیپوفیز… از هیپوتالاموس به هیپوفیز… هیپوفیز جواب بده…!!!

در این لحظه اندام هیپوتالاموس با فرستادن پیامی به غده هیپوفیز واکنش نشان می دهد.

سیستم عصبی سمپاتیک تحریک شده و با گروه ضربت وارد عمل می شود!

تحریک سیستم عصبی سمپاتیک

با تحریک این سیستم، هورمون های ویژه استرس ترشح می شوند: آدرنالین و کورتیزول

این دو هورمون بسیار بزرگ و قدرتمند هستند، روی تک تک سلول های بدن اثر می گذارند و دگرگونی های بزرگی در بدن ما بوجود می آورند. برای مثال می توانند به حافظه صدمه بزنند.

در واقع هورمون های آدرنالین و کورتیزول حاکم زندگی ما هستند و ظرفیت عملکرد بدن را تنظیم می کنند.

ولی باید به سیستم عصبی سمپاتیک بفهمانیم که بدن ما در امنیت کامل قرار دارد و نیازی نیست که این دو هورمون را ترشح کند.

با استفاده از راهکار های مدیریت و کنترل استرس می توان سیستم عصبی را در حال تعادل نگه داشت.

دو پیشنهاد برای مدیریت و کنترل استرس

۱- برای مدیریت و کنترل استرس می توانید در دوره رایگانی که به همین منظور طراحی شده شرکت کنید و با بخشی از تکنیک های کاهش استرس و رسیدن به آرامش استفاده کنید.

برای دانلود دروس دوره رایگان مدیریت و کنترل استرس اینجا را کلیک کنید.

۲- کتاب آمپولِ استرس پیشنهاد دیگر ما برای کاهش استرس های روزانه شما و منبع خوبی جهت مدیریت و کنترل استرس است.

کتاب آمپول استرس

دانلود نسخه الکترونیکی این مقاله

نسخه الکترونیکی

برای شما آرزوی بهترین ها را دارم.

همیشه شاد و سرحال و خندان و پرانرژی باشید.

صادق عباسی – آرام روان

شاد و خندان باشید

39 نظرات
  1. پیام سلیمیان می گوید

    مطالب جالب بود.ممنون از مقاله خوبتون.شیوه نگارش جالبی داشت.تفاوت بین سیستم سمپاتیک و پاراسمپاتیک را عالی شرح دادین.

    1. صادق عباسی می گوید

      جناب سلیمیان عزیز
      ممنونم که وقت گذاشتین و این مقاله رو با دقت مطالعه کردین

  2. محسن محمدی می گوید

    با سلام
    اطلاعات جالبی بود. بنده به شخصه فقط اسم این دو سیستم عصبی رو شنیده بودم و اطلاع چندانی راجع‌بهشون نداشتم اما این مقاله اطلاعات خوبی در این زمینه به من داد.

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام جناب محمدی عزیز
      خوشحالم که اطلاعات مفیدی در اختیارتون قرار گرفت

  3. علی می گوید

    چقدر خوبه مطالب سایتتوووووووووووووووووووووون
    ممنون از شما استااااااااااااااااااااااااااااااد

    1. صادق عباسی می گوید

      زنده باد دوست سرشار از انرژی مثبت خوشحالم که هستین

  4. حسین می گوید

    سلام
    مطالب جالب و جدیدی برای من بودند
    ممنون از اطلاعات بسیار خوبتان

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام دوست عزیز
      ممنونم که وقت گذاشتین و مطالب رو مطالعه کردین

  5. فرزاد می گوید

    خيلى عالى بود،چقدر روان تفاوت ها را عنوان كرديد،ضمناً من كتابتون رو خوندم خيييييلى عالى بود

    1. صادق عباسی می گوید

      ممنونم از الطاف شما دوست بزرگوار و خیلی خوشحالم که برای یادگیری و یاد دادن به دیگران وقت می گذارید و تلاش می کنید تا دنیا را جای بهتری برای زیستن کنید
      همیشه شاد و پرانرژی باشید
      منتظر خبر موفقیت های شما هستیم

  6. مهدی سلطانی می گوید

    ممنون از مقاله خوب شما
    لطفا در مقالات بعدی در مورد قسمتهای دیگر دستگاه عصبی هم توضیحاتی ارائه بفرمایید.

    با تشکر مجدد از شما

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام جناب سلطانی عزیز
      ممنونم از نظرتون حتما این کار رو انجام میدم
      شاد باشید

  7. فرشته می گوید

    ممنون از شما . بسیار ساده و خوب مطالب رو توضیح دادین که برای همگان قابل درک هست . بر خلاف سایر مقالات و کتب که افراد عادی از اونها سر در نمیاره

    1. صادق عباسی می گوید

      خواهش میکنم دوست عزیز
      تمام سعی خودمو میکنم تا مطالب رو بصورت کاملا ساده و کاربردی توضیح بدم
      خوشحالم که در این زمینه موفق بودم

  8. ساسان می گوید

    ممنون از مطلب فوق العادتون، از خواندنش لذت بردم

    1. صادق عباسی می گوید

      ممنونم از حضور پرمهرتون
      شاد باشید

  9. سینا می گوید

    با سلام.تشکر میکنم عالی بود

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام سینای عزیز
      ممنونم که هستید و از مطالب استفاده میکنید
      شاد باشید

  10. Sakhy ahmad می گوید

    جهان سپاس از شما که با زحمت های تان این خدمت بزرگ را به مردم کردید به شکل ساده لذت پذیر درست کردید

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام احمد عزیز
      خیلی خوشحالم که تونستم مطالب سخت رو به شکل کاملا ساده و قابل فهم بیان کنم
      و سپاسگزارم از اینکه نظر خودتون رو گفتین و همیشه همراه ما هستین

  11. تگ می گوید

    مطالب.خوبی. آرایه. شد. فقط استاد.بنده. بخاطر. بیماری. فءوکروموستوما. خیلی. نگرانم. ک. آیا شغل پراسترس پرستاری رو ترک کنم یا. دوباربرم سرکارم:-(

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام دوست عزیز
      هر شغلی در جایگاه خودش استرس داره
      و جالبه بدونید هر شخصی شغل خودش رو پر استرس ترین شغل دنیا میدونه
      باید تلاش کنیم در هر شغلی که هستیم با تکنیک های خیلی ساده آرامش خودمون رو حفظ کنیم

  12. جلیلی می گوید

    سلام.ممنون ازمطالب عالی وخوبتون امیدوارم همیشه سلامت باشین ومابتونیم ازمطالب زیباتون استفاده کنیم.

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام خانم یا آقای جلیلی گرامی
      خیلی خیلی خوشحالم که مطالب سایت مورد توجه شما واقع شده
      براتون آرزوی سلامتی و شادابی دارم

  13. حمیدرضا می گوید

    سلام ممنون بسیار مفید و قابل درک بود

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام حمیدرضا جان
      خوشحالم که از نحوه نوشتن من خوشت اومده
      ممنونم که وقت گذاشتی و خوندی
      شاد باشی

  14. فروغی می گوید

    سلام خیلی عالی بود واقعا خسته شدم یک هفتس همه اینترنتو زیر و رو کردم هیچی نمیفهمیدم به کمک شما و تعریفای قابل فهمتون کنفرانسم عالییی شددد

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام فروغی جان
      واقعا خوشحالم که از این مقاله استفاده کردی و تونستی در کنفرانست عالی باشی
      امیدوارم همیشه شاد باشی

  15. سید حمید میرجعفری می گوید

    با سلام و تشکر بابت مطالب خوبتون سوالی که داشتم نظر شما در خصوص عدم تعادل اعصاب سمپاتیک و پاراسمپاتیک و آمادگی غیر ارادی فرد برای عکس العمل سریع و تندخویی با افراد مقابل غیر منطقی آیا بر سوخت و ساز و افزایش وزن در زمان رژیم غذایی لاغری تاثیر منفی دارد یا خیر و اگر دارد نظر شما در مورد راه حل آن چیست با تشکر از مطالب خوبتون

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام سید جان
      خیلی خوشحالم که هستی و انرژی میدی
      اگه این سیستم عصبی خودکار در بدن ما نباشه دقیقا میشیم یه ربات فوق هوشمند! رباتی که فاقد احساسات و تصمیم گیری و خیلی از چیزهای دیگه ست.
      پس هیچ وقت نمیتوانیم سیستم سمپاتیک رو کنترل کنیم و جلوش رو بگیریم چون داره وظیفه خودش رو به نحو احسن انجام میده که حفاظت از ماست.
      ولی میتوانیم سیستم پاراسمپاتیک رو فعال کنیم تا به مغز بگیم که لازم نیست خیلی غیرتی بشی!! آروم باش چیز خاصی نیست!
      ولی خُب اکثر آدما بلد نیستند سیستم پاراسمپاتیک را مثلا با راه های کاهش استرس فعال کنند
      پس به ناچار به غذا و سیگار و قلیان حمله ور میشوند و یا در نهایت اعتیاد رو انتخاب می کنند
      همیشه حس و حالتون فوق العاده

  16. شوالیه می گوید

    بسیار زیبا و کامل ممنون

    1. صادق عباسی می گوید

      ممنونم از حضور زیباتون و اینکه مقاله رو کامل خوندین و استفاده کردین

  17. اتلا می گوید

    من دنبال این هستم که بدونم کار مشترک سمپاتیک و پارا سمپاتیک چیه هنوزم نتونستم پیدا کنم جوابمو😕

  18. اتلا می گوید

    من دنبال این هستم که بدونم کار مشترک سمپاتیک و پارا سمپاتیک چیه هنوزم نتونستم پیدا کنم جوابمو😕

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام دوست عزیز
      تک تک سلول های بدنت جدا جدا کارشون رو انجام میدن
      تک تک سلول های بدنت باهم همکاری میکنن و یه کار مشترک انجام میدن
      یعنی چی؟ مگه میشه؟
      بله صد در صد درسته که تمام سلول هات دارن کار خودشون رو انجام میدن ولی یه هدف مشترک رو دنبال می کنن اونم زنده ماندن تو و زندگی کردن تو
      سیستم سمپاتیک و پاراسمپاتیک هم دقیقا همینطوره و باهم دیگه دشمن نیستن و دوستن
      مثلا بدنت آرومه پاراسمپاتیک فعال تره وقتی یه استرس میگیری سمپاتیک فعال تر میشه وقتی آروم میشی دوباره پاراسمپاتیک فعال تر میشه در واقع همیشه این دو فعالند
      و نقطه مشترکشون حفظ زندگی توست

  19. ناشناس می گوید

    سلام.. سمپاتیک و پاراسمپاتیک معمولا مخالف هم کار میکنند میشه بگید چه موقع مثل هم عمل میکنن؟

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام دوست عزیز
      اصلا مهم نیست که چه موقع مثل هم یا مخالف هم کار میکنند
      هدف چیز دیگری است لطفا یکبار دیگر مقاله رو بخونید
      ممنونم

  20. علیرضا می گوید

    باسلام وخسته نباشید
    من هم میخواستم بپرسم در کجا مثل هم عمل می کنند؟؟؟
    با تشکر

    1. صادق عباسی می گوید

      سلام علیرضای عزیز
      مثل اینکه خیلیا دنبال عملکرد همزمان سمپاتیک و پاراسمپاتیک می گردند! برای چی؟! واقعا نمیدونم!
      ولی اگر یکبار دیگر مقاله رو بخونید کاملا متوجه میشید
      ببیند دوستان عزیز
      سمپاتیک و پاراسمپاتیک هر دو بخشی از سیستم عصبی ما هستند و تشکیل شده از نرون هایی که به مغز سیگنال میفرستند
      وقتی بدن از حالت تعادل خارج میشه این دو دقیقا برعکس هم عمل می کنند
      و وقتی که بدن در حالت آرامش و تعادل قرار داره این مثل هم عمل می کنند
      هدف اصلی اینه که با راههای کاهش استرس بتوانیم با آرامش بیشتری زندگی کنیم نه اینکه بصورت تخصصی بدانیم کلیه ها و قلب و مغز و تک تک سلول های ما چیکار می کنند
      تا این اندازه بدانیم که مثلا ریه های ما کار تصفیه اکسیژن و خون را انجام میدهند کافیست
      ممنونم که هستی

نظرت را بنویس

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

ثبت نام در دوره رایگان مدیریت و کنترل استرس
پیشنهاد ردنشدنی!